lebaduong

PHÍA NGÀY XƯA- TẶNG CON ĐỒNG ĐỘI

Thu, 02 Jul 2009 23:52:46 +0700

2009-07-03 00:17:06

Comment số 17 ngày 1/7/2009:

....Cháu rất cảm ơn chú rất nhiều. Cháu đã nhận được bài và hình ảnh của Ba cháu và chú cũng như chú Thoòng . Có thể nói đây là một niềm vui và một kỷ niệm rất có ý nghĩa của Ba và cháu vậy. Nơi mà Ba cháu đã một thời máu lửa cùng anh các em đồng đội. Nơi mà xuýt nữa đã cướp đi mạng sống của Ba và cháu không có ở trên cuộc đời này.
Bây giờ được đọc lại bài viết của chú và được xem lại hình ảnh của Ba năm xưa cháu rất vui, rất mừng và cháu đã chảy những dòng nước mắt vì Ba cháu còn sống và đã sinh ra cháu và bây giờ được chú kể lại giây phút sinh tử của Ba.
Cháu rất cảm ơn chú
Phùng Duy Thành

Tôi xin được đăng lại bài viết của tác giả Thanh Hằng như một chút quà tặng cháu Trần Duy Thành - Con trai của chiến sỹ Phùng Hoè được miêu tả trong bài viết. Đúng như cháu Thành nói: Nếu ba của cháu hôm đó hi sinh , thì hai chúng tôi : Lê Bá Dương và Phùng Hoè sẽ có chung ngày giỗ. Và chắc chắn cháu Phùng Duy Thành sẽ không bao giờ có trên cõi đời

Bức ảnh Bác Hồ

và lời thề giữ chốt viết bằng máu

Thượng tá : TRẦN THANH HẰNG

(viện bảo tàng lịch sử quân sự)

"Trong những trận đánh tiếp theo, nhiều chiến sỹ trên trận chốt hôm đó đã không còn nữa. Họ đã hi sinh cho sự nghiệp giải phóng Miền Nam, thống nhất đất nước. Nhưng Tấm ảnh Bác Hồ của trung đội trưởng Lê Bá Dương để lại vẫn được các chiến sĩ chuyền tay nhau giữ cho đến ngày thống nhất nước nhà. Và chiến công dâng Người, ngày mỗi nhiều thêm. Tấm ảnh đó đã trở thành hiện vật truyền thống quý báu của trung đoàn..."

Trên đây là đoạn trích trong cuốn Truyền thống trung đoàn 27-Triệu Hải, về sự tích tấm ảnh Bác Hồ của trung đội trưởng Lê Bá Dương và đồng đội từng hôn trước lúc phát pháo hiệu gọi pháo của đơn vị bắn huỷ chốt, chấp nhận hi sinh cùng trận địa trong trận chốt giữ đồi thám báo thuộc cụm cao điểm 544 (Pulơ) tại mặt trận đường 9 - 20/6/1971.

Từ trái sang: Lê Bá Dương và Phùng Hoè ngày gặp nhau tại Nha Trang

Phía trên là tấm ảnh 3 người : Vi Sinh Thoòng - Lê Bá Dương - Phùng Hoè

Trước khi từ Nha Trang ra Hà Nội, anh lấy giấy ghi sẵn địa chỉ rồi cất vào túi áo ngực. Tàu về ga Hà Nội , không kịp nghỉ, anh đến ngay Văn phòng thường trực Cuộc vận động sưu tầm và giới thiệu: "Những kỷ vật kháng chiến. Anh tâm sự: "Nếu nói những kỷ vật gì quý giá nhất trong cuộc đời binh nghiệp của tôi, duy nhất có hai thứ này". Giá hồi đó chỉ chậm mấy phút, cái chân tôi chưa kịp động đậy thì tôi đã là người của thiên cổ rồi. Thật kỳ diệu và may mắn, khi anh em lấy chiếc võng buộc tôi lại rồi vùi xuống đất, bỗng thấy chân của tôi còn ngọ ngoậy bèn móc lên đưa về trạm phẫu của Trung đoàn 27 cấp cứu. Trạm phẫu này có 7 chiếc nhà cũ của đồng bào Vân Kiều còn sót lại nên anh em gọi là trạm "Bẩy nhà". Ngày ấy, tôi đã vượt qua được cửa tử để bây giờ còn có chuyện mà kể.

Anh cẩn thận giở tấm giấy bọc lấy ra bức ảnh Bác Hồ. Bức ảnh là tờ bìa của cuốn sổ tay. Đây là phần thưởng anh được Phòng Tuyên huấn Mặt trận B 5 tặng năm 1970, khi được tặng danh hiệu chiến sỹ thi đua, chiến sỹ Quyết thắng của Mặt trận. Mặt trước tờ giấy in màu, góc trái có hình lá cờ giải phóng. Phía dưới in dòng chữ: Phòng tuyên huấn Mặt trận B 5 kính tặng. Mặt sau là bức ảnh Bác Hồ cỡ 6 x 9, in đen trắng, dưới có dòng chữ: Chủ tịch Hồ Chí Minh (1890-1969). Bên cạnh bức ảnh có những dòng chữ viết nguyệch ngoạc bằng máu, chỗ đậm, chỗ nhạt: "Bác Hồ ơi bắt đầu từ hôm nay 20/6/1971 con cùng đồng đội bắt đầu nổ súng giữ chốt đến cùng. Quán diệt 7 tên, Hoè - Dương diệt hơn một chục. Ghi sâu lời Bác dạy, hễ còn tên xâm lược trên đất nước ta, thì ta còn chiến đấu quét sạch nó đi . Bác ơi trách nhiệm quyết tâm của chúng con là giữ chốt". Anh tâm sự:

Đồi Thám báo nằm ở phía tây bắc căn cứ 544 , thuộc địa phận huyện Cam Lộ tỉnh Quảng Trị. Mỹ gọi căn cứ 544 là Phu- Lơ. Căn cứ này nằm trong hệ thống phòng ngự vòng ngoài của địch ở Đường 9, được coi là con mắt thần đặc biệt quan trọng nhất của hệ thống "hàng rào điện tử Mắc Na ma Ra". Do bị ta đánh nhiều lần nên địch tăng cường củng cố khá vững chắc. Trước tháng 5/1970, căn cứ này do lính Mỹ đóng, giờ giao lại cho quân nguỵ. Căn cứ này có vị trí chiến lược quan trọng, được địch coi là "Mắt thần điện tử". Nếu địch cắm chốt được ở đây sẽ tạo bàn đạp dồn lực lượng ra giải toả và ngăn chặn quân ta từ phía bắc. Còn đối với ta nếu cắm được ở đây ta sẽ có điều kiện phá hàng rào và đánh dứt điểm khu vực này.

Đêm ngày 19/6/1971, Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 2 Bùi Xuân Các giao nhiệm vụ cho Trung đội trưởng Lê Bá Dương giữ bằng được chốt này chờ khi có quân chi viện lên thay mới được rút. Tiểu đoàn trưởng giao cho Dương 3 quả đạn pháo hiệu căn dặn: "Cố giữ chốt còn nếu không thể giữ được thì bắn pháo hiệu đơn vị sẽ nã pháo huỷ trận địa".

Cầm bức ảnh trên tay, anh bồi hồi nhớ lại trận chiến đấu quyết liệt năm nào. Nói là giao nhiệm vụ cho trung đội nhưng thật ra có 4 đồng chí. Tôi Lê Bá Dương, Trung đội trưởng và 3 chiến sỹ Phùng Hoè, Trần Hồng Quán và Vi Sinh Thoòng. Chúng tôi mang theo súng AK, lựu đạn và mìn ĐH 10 cùng quả đạn pháo hiệu. Tôi hiểu vì sao tôi được đơn vị tin tưởng giao nhiệm vụ này và tôi cũng hiểu đáp số chính từ 3 viên đạn pháo sáng kia. Tôi biết có thể đến ngày mai tôi sẽ vĩnh viễn không được gặp các đồng đội của tôi nữa. Và tôi cũng hiểu, tôi chưa một lần được gặp Bác Hồ trong đời thực, và ngày mai nếu hi sinh thì đây cũng là cơ hội cuối cùng tôi được nhìn thấy Bác, dẫu đó chỉ là hình bóng của Người. Bởi vậy trước khi dẫn các chiến sĩ của mình lên chốt, việc đầu tiên tôI làm là lẳng lặng bóc tờ đầu trong cuốn sổ tay Mặt trận B 5 tặng về thành tích chiến đấu năm 1970, cất vào túi ngực. Tôi mang theo bức ảnh Bác Hồ với suy nghĩ : Bác chính là điểm tựa vững nhất cho tôI và đồng đội tôI trong cuộc chiến sinh tử ngày mai. Đó cũng là lời nhắc nhở tôi, cho cả chúng tôi về trách nhiệm, quyết tâm như một lời thề phải giữ được chốt.

Đêm ấy, trời tối như mực, chúng tôi bí mật vận động lên chốt. Đường lên chốt cây cối bị địch thả bom phát quang trơ trụi. Đêm đó bốn anh em chúng tôi sau khi ngược dốc lên tiếp cận mỏm đồi thám báo, dưới ánh đèn pháo sáng bắn từ đỉnh cao điểm 544, cả tổ nhanh chóng đào công sự , tổ chức gài đặt các thiết bị nổ cho trận quyết tử ngày mai. Theo đó với cơ số hơn chục quả mìn ĐH 10 (Loại mìn định hướng nặng 10 kg) gài 2 chiều. Một chiều với phần lớn số mìn hướng về phía địch có thể nống lên tân công. 5 quả mìn còn lại, chúng tôi gài ngược theo hướng nổ úp thẳng vào trận địa phòng khi địch tràn được lên chốt thì cho nổ quét tất cả những gì có trên chốt theo phương án huỷ trận địa.

Hôm ấy, địch tăng quân. Chúng sử dụng 2 đại đội nguỵ hòng chiếm chốt. Chỉ có bốn tay súng, anh em chúng tôi quần nhau với địch suốt một ngày. Trần Hồng Quán sau khi diệt được 7 tên địch đã hy sinh. Vi Sinh Thoòng cũng vậy. Tôi cùng Phùng Hoè sử dụng cơ số đạn còn lại chiến đấu với địch đến viên đạn cuối cùng. Địch ném lựu đạn hai chúng tôi vừa nổ súng, vừa nhặt ném ngược về phía địch... Trong lúc ngớt tiếng súng, tôi mới cảm thấy đau vùng vai. Khớp vai trái của toi trúng đạn, máu từ cánh tay chảy ra nhiều quá thấm đẫm một bên ngực áo. Tôi nhìn sang phía Phùng Hoè, anh ấy bị vết thương vào quai hàm ngất đi nhưng tay anh vẫn nắm chặt khẩu trung liên RPD không rời. Tôi rút bức ảnh Bác Hồ từ túi áo, lấy tay chấm máu từ vết thương viết lên bức ảnh thề với Bác dù có hy sinh cũng quyết tâm giữ chốt. Viết xong, sau khi hôn vào tấm ảnh Bác, tôi chuyển cho Hoè. Không đủ sức cầm ảnh, Hoè áp má vào tấm ảnh rồi nhướng mắt lên nhìn tôi. Cái nhìn đau đáu như nhắc nhở tôi phảI làm cái việc cần làm trong khoảnh khắc sinh tử. Đưa tấm ảnh bác vào túi áo ngực trái, nơi trái tim còn đập, tôi cố bò ra phía trước trận địa, lấy sức còn lại ném những quả lựu đạn cuối cùng về phía địch rồi bắn lên trời 3 phát pháo hiệu và điểm hoả toàn bộ số mìn ĐH 10 còn lại. Và rồi sau từng loạt tiếng pháo 120 ly nổ trùm lên trận địa, tôi chỉ còn kịp nhìn thấy một màu đỏ ối chuyển thành màu đen sẫm và ngất đi.

Đồng chí Lê Văn Dưỡng, Chính trị viên Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 27, hiện sống tại xóm 5 xã Bắc Sơn, huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An đã viết trong nhật ký của mình: Khoảng 19 giờ, ngày 20/6/1971, với sự hỗ trợ của trận pháo kích vào trận địa, quân địch không thể chiếm cao điểm Thám báo. Đêm đó các mũi tấn công của tiểu đoàn đã theo hiệp đồng tiếp cận điểm chốt Thám báo làm bàn đạp. Trong ánh sáng của pháo sáng địch, đồng chí Ngô Ât, chính trị viên đại đội 3 đã tìm được xác Lê Bá Dương và lấy từ túi áo Dương tấm ảnh bác nhoè máu rồi chuyển cho tôi. Đêm đó, từ bàn đạp đồi thám báo, bức ảnh Bác Hồ viết lời thề quyết tử viết bằng máu của Lê Bá Dương đã được chuyền cho từng người lính, cùng mang theo trong cuộc tấn công đánh chiếm hoàn toàn cao điểm 544. Cũng kể từ đó, tôi đã giữ nó làm kỷ niệm. Sau đó tôi chuyển trao cho Ban chính trị trung đoàn đem đi trưng bày tại đại hội mừng công của mặt trận cánh đông tại Gio Linh (Quảng Trị). Cũng từ đây, trước yêu cầu của bảo tàng quân khu 4 muốn đưa kỷ vật này về trưng bày, song vì quá cẩn thận, một đồng đội của tôi là Ngô Minh Hớn, trưởng ban tuyên huấn trung đoàn đã đưa cất vào cuốn sổ tay mà cứ nghĩ đã bàn giao cho đồng chí nhân viên bảo tàng... Mãi sau này vào dịp các đồng đội trung đoàn tổ chức sưu tập các bài thơ, nhật ký chiến tranh của các đồng đội còn sống và di bút của các Liệt Sỹ để in cuốn sách "Nhật ký trung đoàn viết bằng văn vần" kịp phát hành kỷ niệm 40 năm thành lập đơn vị và thay di vật tặng cho các Liệt Sỹ. Và cơ duyên đó như được các đồng đội phù trợ...đồng chí Ngô Minh Hớn khi lật từng trang sổ tay ra chép lại các di bút của đồng đội, đã bất ngờ thấy lại được tấm ảnh Bác Hồ, kỷ vật - và là báu vật của đơn vị... và chuyển lại cho chính Lê Bá Dương....

Tấm ảnh Bác Hồ - Kỷ vật một thời trận mạc đã được Lê Bá Dương

trao tận tay cho Thiếu tướng Lê Mã Lương

viện trưởng viện bảo tàng LSQS vào ngày 8/3/2009

Tôi nhận kỷ vật này từ sau ngày nó thất lạc. Giờ tôi trao tặng nó cho Cuộc vận động, vì với tôi, đây không chỉ là kỷ vật của cá nhân, mà còn là kỷ vật thiêng liêng bằng máu của cả các đồng đội tôi trong những năm tháng gian nan, sinh tử với cuộc chiến tranh . Anh kể tiếp: Còn đây là chiếc đồng hồ. Anh kể: Tại Đại hội chiến sỹ thi đua của Mặt trận B 5 tổ chức tháng 10/1971, tôi được tặng thưởng về thành tích giữ chốt. Chiếc đồng hồ nhãn hiệu SEIKO Five, hồi đó với đám lính chúng tôi nằm mơ cũng không có được. Nó là chiến lợi phẩm Mặt trận thu được của địch, Và Thời đó,ddo quy định nghiêm ngặt của quân đội, chẳng ai được phép dùng chiến lợi phầm, nên khi nhận được chiếc đồng hồ phần thưởng cho chiến sỹ quyết thắng, với lời đồng chí Cao Bá Đồng (Chủ nhiệm chính trị mặt trận B5): đồng chí hãy dùng để xác định thời gian chính xác cho các trận đánh hiệp đồng...Tôi hiểu được sự vinh dự và ý nghĩa của phần thưởng tặng cho những người có thành tích chiến đấu xuất sắc này. Ngày đó tôi được thưởng đồng hồ kèm theo giấy chứng nhận với dòng chữ: "Mặt trận B 5 tặng chiếc đồng hồ SEIKO 5 (Five) cho đồng chí Lê Bá Dương". Kể cũng lạ được tặng đồng hồ nhưng đeo đồng hồ trên tay đi đâu cũng phải mang theo giấy chứng nhận. Nhiều năm quần nhau với địch ở mặt trận, đút giấy đó vào túi áo mồ hôi, nước mưa thấm vào nhoè nên giấy chứng nhận rã đi mất. Thật tiếc nếu còn nó cũng là kỷ vật kháng chiến. Hồi đó, do không hiểu được cơ chế tự động của chiếc đồng hồ, nhiều anh em vẫn nghĩ và gọi loại đồng hồ này là đồng hồ "mạch máu" vì nghĩ khi đeo vào tay, nhờ mạch máu đập nó mới chạy. Ngoài mặt trận kỷ luật sắt lắm tuyệt đối không được ai sử dụng các loại đồng hồ chiến lợi phẩm... Dù được tặng, nhưng mấy lần ra bắc dự đại hội chiến sỹ thi đua, tôI vẫn bị các đồng chí bảo vệ "hỏi thăm" tại sao đeo đồng hồ "mạch máu"... và thế là lại phải trình giấy chứng nhận...

Người kể chuyện cho chúng tôi nghe câu chuyện trên là Thiếu tá CCB Lê Bá Dương. Anh nguyên là chính trị viên đại đội 3, tiểu đoàn 2 Trung đoàn 27 Triệu Hải , Mặt trận B5 ( Nay thuộc sư đoàn 390, Quân đoàn 1) người trung đội trưởng chỉ huy đơn vị giữ chốt năm nào. Quê ở xã Thái Hoà huyện Nghĩa Đàn tỉnh Nghệ An (Nay là Phường Hoà Hiếu, thị xã Thái Hoà Nghệ An). Sửa lý lịch, trốn nhà đi theo đơn vị bộ đội khi mới tròn 15 tuổi. Bị chê là nhỏ nên anh cứ lẽo đẽo theo Trung đoàn 22 huấn luyện quân của Quân khu 4 từ quê lên Như Xuân...

Kể đến đây, khuôn mặt tròn, đôi cặp mày rậm của anh rung rung vì xúc động. Cũng như 4 người chiến sỹ giữ chốt năm nào giờ còn hai. Trong suốt chiều dài chiến tranh với hàng chục trận đánh sinh tử, Lê Bá dương đã từng mất đi hàng trăm, hàng ngàn đồng đội thân yêu nơi đầu sông cuối rừng. Sau chiến tranh, Lê Bá Dương với trĩu nặng nghĩa tình đồng đội, đẵng đẵng từ năm 1976... Mỗi năm mấy lần tự mình về chiến trường xưa Quảng Trị , rảo đôi chân về lại từng đầu sông, ngọn núi ... lên đồi hương khói cho anh em, xuống sông thả hương hoa cho đồng đội...Cứ vậy hơn 38 năm khôn nguôi nỗi niềm thương nhớ đồng đội mãi thắt thẻo trong anh:

Đò lên Thạch Hãn ơi chèo nhẹ

Đáy sông còn đó bạn tôi nằm

Có tuổi hai mươi thành sóng nước

Vỗ yên bờ mãi mãi..ngàn năm

HÀNH HƯƠNG ẤM RỪNG ĐỒNG ĐỘI

Tue, 30 Jun 2009 00:07:24 +0700

2009-06-30 00:09:33

Viết trong hương khói ngày về

LÊ BÁ DƯƠNG

Một nén hương lòng, thuốc nửa điếu
Như thủa nào nhạt muối đói cơm
Như thủa nào ăn trong đạn, ngủ trong bom
Như thủa nào nhường bạn cuộn băng, dấu mình trúng đạn
Như thủa nào xếp đá thành mồ đồng đội tôi bên suối cạn
Để suốt chặng đời, lòng vẫn ngoảnh lại phía ngày xưa

Ngày tế lăng bia ghi danh đồng đội tại Hồ Khê

29/4/2009

VĂN TẾ ĐỒNG ĐỘI CÙNG CHIẾN HÀO QUẢNG TRỊ

Fri, 26 Jun 2009 00:00:57 +0700

2009-06-26 00:15:12

Văn tế đồng đội một thời

Chung chiến hào Quảng Trị

Của đoàn hành hương "Ấm rừng đồng đội" - 30/ 4/ 2009

Tác giả: NGÔ MINH HỚN

Ông Ngô Minh Hớn sinh năm 1932 - Tên chữ là Ngô Trí Hán - một giòng họ trí giả nổi tiếng ở Yên Thành, Nghệ An. Năm 1959 - Thầy giáo làng Ngô Trí Hán rời quê khoác áo lính, phục vụ trong quân đội nhân dân Việt Nam. Trải qua các đơn vị, cơ quan khác nhau. Tháng 2/1968, Trung đoàn 27 Xô Viết Nghệ Tĩnh được thành lập và đưa vào chiến trường B5 - Quảng Trị chiến đấu. Ông được điều động về công tác tại cơ quan chính trị của Trung Đoàn, và là một trong những người có mặt từ đầu đến cuối thời gian trung đoàn thành lập và chiến đấu những năm chiến tranh chống Mỹ.

Vốn là một nhà giáo như anh em chúng tôi thường gọi ông là "Thầy đồ nho, dạy chữ quốc ngữ"...Thuộc hàng "Trên thông thiên văn, dưới tường địa lí", ông hội đủ những nét tài hoa, uyên bác- Văn hay, chữ đẹp, hoạt khẩu, ứng biến linh hoạt, hài hước nhưng cực kỳ sâu sắc... ông được các thế hệ cán bộ chiến sĩ trong và ngoài đơn vị vì nể, trân quý qua hàng trăm tác phẩm văn thơ, nhạc, kịch cũng như những giai thoại thâm thuý, đượm chất Nghệ .

Từng là một cậu học trò thời áo lính được ông trực tiếp rèn chữ, dạy nghĩa... Trong đợt tổ chức cuộc "hành hương ấm rừng đồng đội"cuối tháng 4/2009 vừa rồi, tôi đã hoàn toàn tin tưởng phó việc soạn văn tế các đồng đội cho ông. Và tôi đã không nhầm khi đã "Phó đúng người, đúng việc". Chỉ sau vài ngày chuốt câu, đặt chữ, ông đã nhờ người mail cho tôi bản thảo Văn tế đồng đội chung chiến hào Quảng Trị. Xin được giới thiệu đến bạn bè đồng đội.

Anh em chúng tôi từ nhiều miền đất nước ở các đơn vị khác nhau, trong đó có Trung đoàn 27/ Mặt trận B5 ở Nghệ An ở đã từng chiến đấu trên chiến trường Đường 9-Bắc Quảng trị, cùng về thăm lại chiến trường xưa, tìm đến những địa danh từng trực tiếp chiến đấu ở các huyện Gio - Cam , Triệu -Hải, thành cổ Quảng Trị... nơi từng là bãi sa trường bời bời khói lửa để viếng các đồng đội đã một đi không bao giờ trở lại. Nhớ khi gạt nước mắt, đưa anh em vào lòng đất, chúng tôi vẫn thề sau này đất nước hoà bình, sẽ vào đưa các bạn về với gia đình quê hương...Nay chiến tranh đã lùi xa, dẫu đã hết sức mình, nhưng lời nguyền đó vẫn chưa và sẽ không thành ...Vậy nên lần này chúng tôi mang theo Đất và Nước của nhiều miền quê cả nước vào tưới thẫm lư hương, nấm mồ và là bàn thờ chung các đồng đội, hoà vào lòng các dòng sông quê nơi các đồng đội đang yên nằm trong sự chở che của người và đất Quảng Trị ...Những mong các đồng đội cảm nhận được rằng: Thêm một chút Đất Nước quê nhà trong ấm áp nghĩa tình đồng bào chiến sĩ Quảng Trị, Quê Hương vẫn luôn gần gũi, ấm áp bên mình.

Trong linh khí thiêng liêng ấy, trước nấm mồ chung và miếu thờ tập thể Liệt Sĩ ở Hồ Khê-Đá Bạc, xin có lời kính cáo cùng anh linh các đồng đội.

Thưa rằng:

1 Đất nước ta

+ Trời biển mênh mông

- Núi non hùng vĩ.

+ Những địa danh lịch sử vẫn thân quen

- Mà cảnh sắc con người bao mới mẻ

+ Quan san muôn dặm, cuộc hành hương náo nức những chờ mong

- Con một nhà, ngày hội ngộ tưng bừng khôn xiết kể

+ Giữa cảnh sắc núi non dừng ngoảnh lại, cuối dốc lưng đèo còn ai đó, Tưởng như hình thấp thoáng cõi hư vô

- Trước dập dờn sông nước, nhác trông ra , bóng chim tăm cá ...có ai ta, Dường ảo ảnh nhấp nhô làn lưu thuỷ

5 Đến đây

+ Lòng bùi ngùi đếm thiếu những tên ai

- Mắt ngấn lệ trông lên hàng mộ chí

6 Nhớ các linh xưa :

+ Vốn là những nam thanh, nữ tú, kẻ chí thú ruộng đồng, người say mê nghiên bút,

vì miền Nam rên xiết dưới gót giày đinh của quân xâm lược, mà dứt áo ra đi.

- Dẫu vẫn còn mẹ yếu, cha già,việc riêng tư gác lại, đành lở dở công danh,

bởi miền Bắc đau thương khi quân thù tàn sát cả trẻ em, mà ngẩng đầu quyết chí!

+ Vâng lời Bác : "Không có gì quí hơn tự do, độc lập",

cả nước cùng sát cánh, chen vai .

- Yêu quê hương: "Dù có phải đốt cháy cả dãy Trường sơn",

quân dân cũng đồng tâm, nhất trí !

+ Mảnh đất Đường 9, Quảng Trị vốn rất kiên cường

- Nhân dân Triệu -Hải, Gio -Cam vốn giàu nghĩa khí !

+ Đông sang tây cát vàng, đất đỏ, Từ Gio An, Ái Tử đến Rào Quán, Úc Nghì, rồi Cồn Tiên, Dốc miếu...

địch dàn quân ngăn trước, chặn sau .

- Hễ ở đâu Mỹ đến, ngụy vào, Dù lũng thấp đồi cao..., hoặc đóng quân kiên cố hay đồn trú tạm thời...

Ta bủa lưới công thành, phá luỹ !

+ Giặc điều đến những binh đoàn tinh nhuệ, được yểm trợ bằng đại bác, xe tăng, lại có hàng rào "Mắc-na-ma-ra" che chắn, những tưởng làm cho ta khiếp đảm, kinh hoàng.

- Ta vào đây với chân đất, đầu trần, Nhưng biết lấy lòng dân làm trận địa,

lấy ý chí căm thù làm vũ khí ra quân, nên đã đánh cho chúng xiêu hồn, bạt vía.

+ Lính địa phương chuẩn bị chiến trường

- Lính chủ lực khẩn trương cài thế.

+ Trận Phúc Sa diệt nửa ngàn tên

- Trận Cam Vũ bắt tù binh Mỹ.

13 Than ôi !

+Những chiến công hiển hách thì có thể đếm, đo

- Bao mất mát lớn lao há dễ gì có thể ...!

+ Người hành quân trúng pháo, xác lạc giữa rừng sâu

- Kẻ đuổi giặc gặp mìn, thân vùi bên đường xế.

+ Khi giữ chốt hứng chịu ngàn tên đạn, Có anh em thân hoà với đất đai.

- Lúc công đồn đạp mấy lớp rào gai, Có đồng chí xác vắt giây thép rỉ

+ Đỉnh Pu lơ mây vờn chóp núi, tiễn người về lãng đãng màn sương

- Suối La La nước chảy lưng đồi , ru người mất nỉ non tiếng dế !

+ Qua bãi Tân kim - nơi một thời trận mạc,

Ngàn lau xào xạc, tưởng đất trời phảng phất hồn thiêng

- Đến bãi Cù Đinh- nơi một thủa giao tranh

Sương khói cuộn trào, dường sông núi ngút ngàn linh khí

+ Bên dòng sông Thạch Hãn chạnh nghĩ thuở ra vào thành cổ

biết bao lần máu đỏ nhuộm dòng xanh.

- Nơi bè chuối sang sông , sực nhớ khi trúng đạn giữa chừng

xin đừng hỏi đâu mồ chôn Liệt Sĩ

+ Nấm mồ chung ở Hồ khê - Đá bạc (*) , Hoà xương máu địa phương cùng chủ lực, thắm thiết thay "chị ngã em nâng".

- Ngôi miếu thờ có bia đá, tường xây, Chung nghĩa tình sở tại với muôn phương, ân đức ấy "bầu thương lấy bí"

+ Các anh ngã xuống cho đất nước ta "nở hoa độc lập" (**) Hoà bình thịnh vượng xã hội văn minh

- Như vẫn đồng hành để Quảng Trị mình "kết quả tự do", no ấm giàu sang, dân tình hoan hỉ

+ Sâu nghĩa đồng hương

- Nặng tình đồng chí

+Viếng các anh, chúng tôi chuẩn bị đất cát của nhiều miền tổ quốc: Lạng Sơn, Hà Tĩnh ...với nhiều vòng hoa thắm, cùng những búp hương thơm

- Nhớ đồng đội chúng tôi mang theo nước Hồ Gươm và các dòng sông Nhật Lệ, Kỳ Cùng, cả nước Sông Lam và đất vàng xứ Nghệ

23 Những mong

+ Đất quê hương sưởi ấm mọi linh hồn ở cõi vô biên

- Nước xứ sở làm xanh đám cỏ khâu ở nơi yên nghỉ .

+ Nghĩa nước non là nghĩa tử sinh

- Tình đồng đội là tình chung thuỷ

25 Đồng đội nằm đây:

+ Chuyện bát cơm sẻ nửa... rồi sẽ còn sống mãi với thời gian

- Thời chia lửa diệt thù... hẳn sẽ được lưu truyền nhiều thế hệ.

+ Hương li biệt bâng khuâng một nén, khói bay vòng như luyến như lưu

- Bài văn ai thống thiết mấy vần, nói sao cho đủ chữ tình, chữ nghĩa

+ Cõi vĩnh hằng chúc yên giấc ngàn thu

- Gương trung liệt mãi sáng ngời Thiên Kỷ

Phục duy thượng hưởng !

Cẩn cáo !

Ghi chú: *: hoặc :Cây đa - giếng nước (Gio An)

Triệu Trung - Ba bến (Triệu Phong)

** Trích lời Bác Hồ nhân ngày thương binh Liệt Sĩ

ĐƯA QUÊ HƯƠNG VÀO VỚI ĐỒNG ĐỘI

Tue, 23 Jun 2009 01:03:45 +0700

01:04:44 2009-06-23

Đưa quê hương

vào với đồng đội.

LÊ BÁ DƯƠNG

Những trang viết bằng ảnh này được thực hiện với sự đóng góp hình ảnh của các nhà báo: Lê Bá Liễu (tạp chí Văn Hiến Việt Nam) Triệu Gio Cam, Phạm Phú Thép (Báo Văn Hoá) Đạm Phương (Báo Nghệ An) Minh Hoàn (Hội nhà báo Quảng Trị)

Do việc xin và tập hợp các tư liệu ảnh của các đồng nghiệp gặp trở ngại về thời gian. Vì vậy trang ảnh về cuộc hành hương "Ấm rừng đồng đội" đã hoàn thành muộn và đến với bạn bè, đồng đội quá chậm trễ. Xin được thứ lỗi.

Trong trận chiến đấu khốc liệt một thời chiến tranh giải phóng, mỗi khi gạt nước mắt chôn cất đồng đội vào góc rừng , lòng đất chiến trường, những người lính chúng tôi vẫn tự thề rằng: Sau ngày miền nam giải phóng, đất nước hoà bình, chúng tôi sẽ trở lại tìm đưa các đồng đội về với gia đình, quê hương!

Vậy nhưng gần 40 năm ,khi ngoảnh lại những tháng năm dầm dã trận mạc... những trận chiến khốc liệt cứ như mới hôm qua!

Đó là một chiều cuối năm 1968, 7 người lính trinh sát vừa vượt vào Sáp Đa Mai, chân cao điểm 544 thì bị trúng bom toạ độ, cướp đi một lúc 5 đồng đội chúng tôi. Nhiệm vụ chưa tròn, 2 người lính còn lại đành bê đá suối, xếp thành mồ chôn đồng đội rồi tiếp tục vượt sâu vào nam đường 9. Hết chiến dịch quay ra... Sau một tuần mưa núi, cả 5 ngôi mộ xếp bằng đá đã bị trận lũ quét tràn qua cuốn theo di hài các đồng đội thân yêu...

Đó là một đêm tháng 6 năm 1969, vừa tập kết về khu kiềng sườn bắc 333, bỗng bất ngờ một loạt bom B52 trùm thẳng vào đội hình. Phần phật, và rát rạt như cơn lốc cuốn, khói bụi ken đặc quánh... vừa ngớt. Cả đại đội 67 người lính , chỉ còn nguyên tiểu đội tôi vỏn vẹn 6 người lính và đồng chí đại đội phó Hoàng Xuân Lục. 7 người lính 14 đôi mắt trân trối nhìn thân xác các đồng đội nát tan trong bãi bom. Dường như không chịu đựng được sự căng thẳng đến tột cùng, sau vài vòng đảo ngưòi chạy lên chạy xuống sườn cao điểm... Hoàng Xuân Lục đổ gục xuống. Và đêm đó, trong vàng vọt ánh pháo sáng từ chiếc A130 quần đảo trên không, 6 người lính, 12 bàn tay chúng tôi cào đến bật máu cho đến sáng... cũng chỉ gom góp được chưa đầy 10 ba lô hình hài các đồng đội chúng tôi...

Đó là đêm vượt sông đánh vào Bốt Lương Mai... Mới quãng giữa sông, cả đội hình đại đội bỗng phơi dưới dàn pháo sáng. Và từ phía bờ nam, đạn các cỡ từ phía địch bắn rát rạt... Đành để lại những đồng đội chìm khuất trong lòng sông, cả đại đội bươn bả vừa nổ súng vừa dấn thẳng về phía mục tiêu để dành về phía mình trận thắng, dẫu khi giáp bờ bên kia, cả đại đội hơn trăm người lính chỉ còn ngót một phần ba...Trận chiến cứ vậy phát triển vào sâu, để lại hơn nửa đội hình đồng đội tôi hoá vào lòng đất , lòng sông Quảng Trị ...

Và vậy nên ngót 40 năm, dẫu cố gắng đến tột cùng trong cuộc kiếm tìm. Dẫu đã mang hết tâm nguyện lần từng thước đất bờ khe...Nhưng ngoài một phần xương cốt của anh em đồng đội trong số những Liệt Sĩ còn nguyên di hài khi hi sinh được tìm thấy và đưa về các nghĩa trang Quảng Trị hoặc quê nhà... Còn lại vô vàn những đồng đội đã hoá tan thân xác vào với đất, với nước chiến trường xưa thì việc đưa các đồng đội về với quê hương thật sự khó khăn và là điều không thể.

Và cũng bởi vậy, trong niềm đau đớn, xót xa đến tận cùng, 253 người lính Trung đoàn 27 Triệu Hải (thuộc sư đoàn 390 Binh đoàn Quyết thắng) cùng các đồng đội các đơn vị thuộc mặt trận B5 từng chiến đấu trên chiến trường Đường 9-Bắc Quảng trị, hiện đang sinh sống tại các địa phương cả nước đã phối hợp với các đồng đội mặt trận Gio Cam - Đông Hà - Quảng Trị tổ chức cuộc " Hành hương ấm rừng đồng đội" về thăm lại chiến trường xưa, tìm đến những địa danh từng trực tiếp chiến đấu ở các huyện Gio - Cam , Triệu -Hải, thành cổ Quảng Trị... nơi từng là bãi sa trường bời bời khói lửa để viếng các đồng đội đã một đi không bao giờ trở lại.

Đau đáu một lời nguyền "Không đưa được đồng đội về với gia đình quê hương" thì mang quê hương vào với đồng đội!

253 người lính một thời " Ra đi từ thuở còn xanh/ Ngày về tóc đã hoá thành khói sương"... người trẻ nhất cũng đã 58 , già nhất cũng đã ngót 70 ...Tất cả lại ba lô, tăng võng về trở lại chiến trường xưa, nơi một thời: Đói cơm, đói cả thư nhà/ Người nằm lại khắp rừng già, rừng non.... Tại cao điểm Hồ Khê, họ đã có một đêm ngủ rừng, những mong chút hơi ấm của đồng đội ngày về sẽ thực sự làm "ấm rừng đồng đội".

Đau đáu một lời nguyền "Không đưa được đồng đội về với gia đình quê hương" thì mang quê hương vào với đồng đội!

Hành trang về chiến trường xưa của đoàn đồng đội Lạng Sơn là những cây đào Xứ Lạng, một bình nước sông Kỳ Cùng. Của đoàn Hà Nội là bình nước Hồ Gươm, nắm đất phù sa bãi bồi Sông Hồng. Một bình nước sông Nhật Lệ- lấy ngay bến đò Mẹ Suốt từng chở quân vào Nam của đoàn Quảng Bình... và không thể thiếu được đất và nước của quê hương nơi sinh ra trung đoàn 27 Xô Viết Nghệ Tĩnh. Đất phải là đất Hoàng Thổ , nước phải là nước tinh khiết dòng Lam... Những người lính Nghệ An , Hà Tĩnh nơi sinh ra trung đoàn 27 Xô Viết Nghệ Tĩnh đã lên tận đỉnh núi Chung ở Kim Liên - Nam Đàn quê Bác để thắp hương bái lạy thổ thần quê hương để xin mang theo 3 hộp đất hoàng thổ lấy từ nơi cao nhất, khô ráo, sạch sẽ nhất non cao. Và để có nước quê hương, các đồng đội Nghệ An đã thuê thuyền ngược lên nguồn mà lắng lấy một bình nước tinh khiết nhất của dòng sông Lam ...

Sau 2 ngày đêm thăm lại những địa danh quen thuộc từng diễn ra những cuộc chiến đấu một thời trận mạc, cùng ăn cùng ở trong nhà dân theo chương trình "Đón bộ đội giải phóng về làng" tại Cam Thanh, Gio An , Triệu Trung, Đông Thanh..

Đất và Nước tinh khiết của quê hương đã theo bước hành hương của những người lính trở về thấm đẫm lư hương nơi đồng đội yên nằm, kết thúc bằng nghi lễ nhập thuỷ " Hoà nước sông quê vào lòng Thạch Hãn". Những mong Đất và Nước của nhiều miền quê cả nước vào tưới thẫm lư hương, nấm mồ và là bàn thờ chung các đồng đội, hoà vào lòng các dòng sông quê nơi các đồng đội đang yên nằm trong sự chở che của người và đất Quảng Trị ...Những mong các đồng đội cảm nhận được rằng: Thêm một chút Đất Nước quê nhà trong ấm áp nghĩa tình đồng bào chiến sĩ Quảng Trị, Quê Hương vẫn luôn gần gũi, ấm áp bên mình.

Gần 40 năm trở lại, những người lính một thời sinh tử bỗng như không có tuổi khi xúng xính trong trang phục giải phóng quân.

Dìn ơi, mày vẫn còn sống hả Dìn

Gặp lại các o du kích Gio Cam

40 năm gặp nhau mừng mừng tủi tủi

Bên tấm biển chỉ đường về "trạm" đón tiếp tại xã Cam Thanh

Người dân Cam Thanh lên tận "trạm" đón quân giải phóng về nhà

" Mẹ đón quân ta về nhà nghỉ lại..nắm tay mẹ hỏi giải phóng quân ơi..."

Cam Thanh đêm "Đón bộ đội về làng"

Đường hành quân trong mưa lên cao điểm Hồ Khê

nơi có khu lăng bia ghi danh các LS trung đoàn 27 do gia đình đồng chí Nguyễn Minh Kỳ , nguyên phó bí thư , chủ tịchUBND tỉnh Quảng Trị cùng các CCB trung đoàn 27 đóng góp xây dựng.

Lễ cắt băng khánh Thành giai đoạn 2 khu lăng bia Hồ Khê với sự tham gia của thượng tướng Nguyễn Huy Hiệu, Uỷ viên Trung ương Đảng, thứ trưởng Bộ quốc phòng, nguyên là Trung đoàn trưởng trung đoàn 27

Đồng đội Lạng Sơn trồng cây đào xứ Lạng

Đồng đội Nghệ An đang hoá đất nước quê hương vào lòng đất nước chiến trường xưa Quảng Trị

Với tư cách đồng đội, thượng tướng Nguyễn Huy Hiệu thắp hương tại Lăng bia ghi danh các đồng đội hi sinh tại Hồ Khê

Đồng đội thuộc sư đoàn 324 tại Hà Tĩnh tham gia lễ viếng

Vẫn tăng, vẫn võng...

Giữa mưa chiều Trường Sơn

Rừng xưa

Và những bữa cơm trên chiếc bàn ghép bằng cây rừng Trường Sơn

Thăm lại Cây đa, giếng nước sân đình làng Gia Bình - Gio An. Nơi hơn 40 năm trước, chiến sĩ Cao Như Thiêm thuộc tiểu đoàn 2, trung đoàn 27 dã chiến đấu đến viên đạn cuối cùng. Bị thương sa vào tay giặc,dù bị tra tấn cực hình, đônghf chí vẫn kiên quyết không để lộ phiên hiệu đơn vị. Trước khi hi sinh đồng chí Thiêm đã dựa vào gố đa Gia Bình, ngẩng cao đầu hô "Đảng lao động Việt Nam muôn năm..Bác Hồ muôn năm...

Đồng đội về với Thiêm đông lắm, Thiêm ơi

Tại cây đa các đồng đội trung đoàn đã vận động và được anh Lê Văn Tuấn, một doanh nghiệp ở Hà Nội cùng các doanh nghiệp khác xây tặng dân làng ngôi đình làng và đặt phía trước đình tấm bia thờ các Liệt Sĩ đơn vị. Đây là một ngôi đình được những người lính cách mạng chung tay xây tặng đồng bào. Với tinh thần "Thờ Liệt sĩ tốt nhất là thờ trong lòng dân"

Nước các dòng sông quê đã hoà vào lòng giếng cổ Gio An

Đêm Gio An, các đồng đội và dân làng giao lưu trong lung linh hàng ngàn ngọn nến , nghe đồng chí Ngô Minh Hớn - một đồng đội già của trung đoàn đọc văn tế Liệt Sĩ một thời chung chiến hào Quảng Trị.

Lễ nhập thuỷ

và hoá nước sông quê vào lư hương tại bia thờ các LS tại trận địa chốt Ngô Xá Tây (Triệu Trung, Triệu Phong Quảng Trị)

Lễ viếng và hoá nước sông quê vào lư hương thành cổ Quảng Trị

Lễ Nhập Thuỷ tại bờ sông Thạch Hãn

Cùng với hơn 500 đồng bào , chiến sĩ thị xã Quảng Trị thực hiện nghi lẽ thảhoa và "hoà nước sông quê vào lòng Thạch Hãn"

"hoà nước sông quê vào lòng Thạch Hãn"

Đồng đội ơi, hương nước quê nhà

Được sự hỗ trợ tài chính của tập đoàn Technocom và ngân hàng phát triển Việt Nam cùng đóng góp của một số đồng đội. Trong những ngày thực hiện chương "hành hương ấm rừng đồng đội" đoàn hành hương đã trao 3 "sổ hương hoả" cho chi hội Cựu chiến binh địạ phương và 5 sổ tiết kiệm cho các đồng đội khó khănvới tổng số tiền 95 triệu đồng.

THÔNG TIN VỀ CUỘC HÀNH HƯƠNG

VỀ SỐ LƯỢNG

Có 12 đoàn và 7 cụm đồng đội tham gia.

Trong đó : Lạng Sơn 1 đoàn

Hà Nội: 2 đoàn + 2 Cụm đồng đội

Nam Trung Bộ và Tây Nguyên 1 đoàn + 1 cụm đồng đội

Hà Tĩnh : 1 đoàn + 1 cụm đồng đội

Quảng Bình 1 đoàn

Nghệ An 3 đoàn + 2 cụm đồng đội

Đơn vị bạn: 6 đoàn (Sư 324 - Tiểu đoàn 27 - Đoàn 31, Trung đoàn 246 - Đoàn 15 và BLL Mặt trận B5)

Tổng cộng: 253 đồng chí tham gia hành hương.

Trong đó có: 16 cặp vợ chồng .

Người cao tuổi nhất: 76 tuổi, thấp nhất 58 tuổi

Có 6 thương binh nặng, thuộc diện nhà nước nuôi dưỡng. Số còn lại hầu hết là thương binh các hạng. Trong đó đặc biệt có 4 đồng chí là nạn nhân chất độc da cam, không có con, hoặc con bị dị tật.

Đặc biệt, nghe tin có cuộc hành hương, đã có 21 thân nhân Liệt Sĩ trực tiếp đi cùng các đoàn hành hương và tham dự đầy đủ các hoạt động trong chương trình

Người tổ chức và trực tiếp điều hành chương trình: Lê Bá Dương

CÁC HOẠT ĐỘNG CHÍNH:

-Tổ chức lễ dâng hương viếng đồng đội , khánh thành giai đoạn 2 mở rộng khu lăng bia Hồ Khê. Kết hợp tổ chức chương trình ấm rừng đồng đội vào ngày 30/4/2009. Theo kế hoạch, trong ngày sẽ có các hoạt động giao lưu truyền thống với thanh niên địa phương và tổ chức "đêm ấm rừng đồng đội" Tuy nhiên do thời tiết, chương trình đã được rút gọn và chuyển về địa điểm mới là thôn Ba Thung (Cam Tuyền)

- Tổ chức thăm trận địa cũ, và thực hiện chương trình "Đón bộ đội về làng" tại Gio An, Triệu Trung Cam Thanh, Đông Thanh...

- Tổ chức lễ hoà đất và nước sông quê vào lòng đất, nước chiến trường xưa Quảng Trị tại các điạ phương : Cam Tuyền, Gio An, Triệu Trung, Thành cổ thị xã Quảng Trị..và điểm nhấn đặc biệt kết thúc chương trình là chương trình Hoà đất và nước sông quê vào lòng Thạch Hãn.

- Từ sự hỗ trợ của các cơ quan đơn vị, và sự đóng góp của các đồng đội, Đã đầu tư 40 triệu đồng xây dựng giai đoạn 2 công trình Lăng Bia ghi danh Liệt Sĩ Hồ Khê . Đồng thời trao nhà tình nghĩa, sổ tiết kiệm cho CCB có hoàn cảnh khó khăn. Trong đó đặc biệt trao 3 "sổ hương hoả" cho các chi hội CCB địa phương trực tiếp chăm nom, hương khói cho các liệt sĩ. với tổng số tiền cả hai đợt là: 95 triệu đồng

ĐÁY SÔNG VẪN ĐÓ BẠN TÔI NẰM

Sun, 01 Jun 2008 22:20:08 +0700

2008-06-02 10:11:57

Đáy sông vẫn đó bạn yên nằm

LÊ BÁ DƯƠNG
Quý mến tặng Hoàng Công Danh

Ta trở lại một thời Thạch Hãn
Đáy sông vẫn đó, bạn yên nằm
Xin rứt lửa từ trái tim ứa máu
Nén hương lòng góp lửa cháy ngàn năm